دانشجویان رشته تاریخ دانشگاه تهران

گنبد سلطانیه

 موزه رختشویخانه

گنبد سلطانیه

معبد داش کسن

معبد داش کسن

 معبد باستانی «داش کسن» یا آنچنان که جهانگردان آن رامی شناسند: معبد اژدها؛ در حاشیه روستای «ویر» در حدود ۱۵ کیلومتری شهر تاریخی سلطانیه واقع شده که به نقش دو اژدهای برجسته و چند محراب اسلامی در دو سمت خود و به قرینه یکدیگر مزین است. یکی از دلایل معروف بودن این معبد به دلیل وجود نقش‌های اژدهای آن است که نمونه‌های مشابه آن را آنوبانینی در جای دیگری از ایران مشاهده نکرده‌است. طبق نظر برخی باستان شناسان، قدمت این معبد به قبل از اسلام باز می‌گردد که در زمان ایلخانان نقوشی از جمله اژدها بر آن افزوده شده‌است.

مجموعه تاریخی داش کسن مرکب از ایوانها، نقوش برجسته و محوطه‌های باستانی است که در جهات مختلف به ویژه نقش حجاری شده اژدها، منحصر به فرد و قابل توجه‌است. آثار به جای مانده در محل؛ این احتمال را قوت می‌بخشد که ایلخان مغول «ارغون» بیش از گرایش به دین اسلام، اقدام به ساخت معبدی نموده‌است. تاثیر و تاثر متقابل ایران و چین بر یکدیگر بیش از هر محل دیگری در این مکان مشهود است چنانچه تلفیق طرحهای اسلیمی و نقش اژدها این موضوع را متذکر می‌شود.

در حال حاضر؛ چیز زیادی از این معبد باقی نمانده و تنها سنگهای بزرگ و پراکنده در گوشه کنار معبد دیده می‌شود. محدوده معبد اژدها مستطیلی و به ابعاد تقریبی ۱۰۰ متر در ۵۰ متر است که یک قسمت از آن به واسطه حفاری در تپه ایجاد شده‌است. معبد در دامنه تپه‌ای قرار داشته و مشرف به دشتهای وسیع و زیبایی است.

راه رسیدن به معبد چندان مناسب نبوده و از روستای ویر به بعد کاملا خاکی و بدون تابلوی راهنما است. از حاشیه روستا تا معبد حدود ۵ کیلومتر راه را باید طی نمود که بهتر است یکی از اهالی را به عنوان راهنما با خود همراه داشته باشید؛ تا برای یافتن محل معبد دچار مشکل نشوید. در کنار معبد یک کانکس کوچک وجود دارد که نگهبان معبد در آن زندگی می‌کند.

موزه رختشویخانه

بنای رختشویخانه در قلب بافت تاریخی شهر که منطبق بر حصار می باشد، در منطقه پر تراکم مسکونی، موسوم به عباسقلی خان و محل معروف به بابا جامال چوقوری (گودال بابا جمال) احداث شده است، که امروزه خیابان سعدی وسط به فاصله یکصد متری از سمت غربی آن عبور نموده و از طریق کوچه فرهنگ به بنای مزبور مرتبط می گردد.

مجموعه تاریخی رختشویخانه در سال 1319 شمسی ذیل شماره 1198 در دفتر اندیکاتور اداره ثبت اسناد و املاک زنجان به ثبت رسیده است. زمین این بنا در سال 1347 هجری قمری مطابق با 1307 هجری شمسی توسط علی اکبر توفیقی رئیس بلدیه شهر (شهردار) زنجان از باقرخان امجد نظام به قیمت 185 تومان خریداری شده است. محل موصوف قبل از احداث رختشویخانه با هرزآبهای سطحی مملو و به بابا جمال چوقوری (گودال بابا جمال) معروف بوده است.

گنبد سلطانیه

۱-قرارداد 1907  و توسعه نیافتگی ایران

دکتر مرتضی دهقان نژاد

استادیار گروه تاریخ دانشگاه اصفهان

۲-تحلیل نامه کرزن در باب تقسیم ایران ؛8 سال قبل از قرار داد

دکتر مرتضی نورایی

استادیار گروه تاریخ دانشگاه اصفهان

۳-بررسی عملکرد روسیه و بریتانیا از رقابت تا همکاری با محوریت قرارداد 1907

دکتر علی نایب پور

عضو هیئت علمی دانشگاه نیروی انتظامی

۴-اثرات قرارداد 1907  در جنوب خراسان

ابوالفضل حسن آبادی(پژوهشگر و سرپرست مرکز اسناد استان قدس رضوی) و الهه محبوب(کارشناس اسناد)

سرزمین کهنسال ایران با تاریخ پربار و فرهنگ و تمدن غنی خود به عنوان یکی از خاستگاه های تمدن بشری همواره  در طول تاریخ پر فراز و نشیب خود از اهمیت و ویژگی خاصی برخوردار بوده و موزه ها به عنوان نمایشگاههای تاریخ فرهنگ و تمدن مناسب ترین مکان برای معرفی و شناخت تاریخ و مراحل تمدنی آن بشمار میروند.

مقدمه

پرو سرزمین خشک با سواحلی خشن و دره هایی پر شیب است فرهنگ چاوین از میان سنت های نخستین در منطقه ساحلی پدید آمد .این فرهنگ به کمک آبیاری و ماهیگیری تداوم یافت .حدود 1800 سال پیش از میلاد کشاورزی گسترش یافت و جمعیت در دره های حاصل خیز افزوده شد در آنجا کشور شهرهایی به عنوان جایگاه قدرت پدیدار گردید .مذهب به قدرت فرمانروایی استحکام بخشید و با ساخت هرم ها و مراکز مذهبی به اوج شکوفایی رسد در آنجا مجسمه سازی که با بازتاب موضوعات مذهبی یا نبردها بود شکوفا گشت .کیفیت هنر چاوین در سفالینه های تزئینی و منسوجات رنگارنگ آن آشکار است .تقسیمات اجتماعی در مراسم تدفین و اشیاء گورها قابل تشخیص است و این موضوع مستقیما به نیرویی سازمان یافته مرتبط است که در آئین چاوینی به تدریج در مناطق شمالی تا زمان نابودی نامعلوم چاوین در 200 سال یش از میلاد گسترش یافت .

شهرستان شوشتر یکی از شهرستانهای استان خوزستان 3538 کیلومتر مربع مساحت دارد و در قسمت مرکزی استان خوزستان واقع شده است  و مرکز آن شهر شوشتر است.

"شهر شوشتر از مرکز استان خوزستان یعنی اهواز 92 کیلومتر فاصله دارد .این شهر در 831 کیلومتری جنوب غربی تهران واقع شده است .

شمال شهر شوشتر محدود است به کوهستان بختیاری و شرق آن به شهر مسجد سلیمان و غرب آن به شهر دزفول و جنوب آن به اهواز و زاویه جنوب شرقی آن به ولایت رامهرمز می پیوندد.

آب رودخانه کارون از شمال به این شهر داخل و در بالای آن شهر به دو شاخه شطیط و گرگر(این شاخه از شهر عبور می کند ) تقسیم می شود.

شهر توسط این دو شاخه از کارون که در محلی به نام بند قیر در 4 کیلومتری شهر به هم می پیوندد،احاطه شده است.

در حال حاضر شوشتر از نظر موقعیت جغرافیایی در جزیره ای به عرض حدود 2 کیلومتر و طول حدود 8 کیلومتر قرار گرفته است.

محوطه تاريخی چغازنبيل در جنوب غربی ايران، استان خوزستان، 35 كيلومتری جنوب شرقی شهر باستانی شوش، در طول جغرافيايی 48 دقيقه و 30 ثانيه و عرض جغرافيایی 32 دقيقه قرار گرفته است. بلندترين نقطه اين مجموعه كه قله معبد بزرگ آن می‌باشد حدود 90 متر از سطح دريا ارتفاع دارد.

اين شهر در اوايل قرن 13 قبل از ميلاد توسط پادشاه ايلامی "اونتاش نپيريشا" (Untash Napirisha) در نزديكی رود دز ساخته شده و "دوراونتاش" (Dur Untash) ناميده می‌شده است. دوراونتاش به معناي قلعه اونتاش می‌باشد. در بعضی از متون ميخی اين شهر "ال اونتاش" (Al Untash) ذكر شده كه به معنی شهر اونتاش است. در مركز شهر معبد عظيمی بصورت مطبق بنا شده كه امروزه دو طبقه از آن هنوز پابرجاست. اين معبد موسوم به "ذيقورات" می‌باشد که به دو تن از خدايان بزرگ ايلاميان يعنی "اينشوشيناك" و "نپيريشا" اهدا شده است. معبد چغازنبيل بزرگترين اثر معماری بر جاي مانده از تمدن ايلامی است كه تا كنون شناخته شده است.

هفته گذشته ما دانشجویان وروددی ۸۵  سفر علمی داشتیم به استان خوزستان به سرپرستی دکتر روزبه زرین کوب.سفر بسیار خوبی بود و از مکانهای مهمی بازدید کردیم.در این مطلب و مطالب بعدی به شرح مختصری از بناهایی که در برنامه سفرمان بود اشاره خواهیم داشت به همراه عکسهایی از سفر که به تدریج اضافه خواهد شد.

محوطه تاریخی هفت تپه در حدود 15 کیلومتری جنوب شرقی شهرستان شوش واقع شده است .این محوطه مربوط به دوران ایلام میانه (قرن 15 پیش از میلاد )بوده و از تپه های متعدد تشکیل شده است.هفت تپه شامل بقایای یک اجتماع و شهر بزرگ است .بررسی های سطح الارضی که مک آدامز در این ناحیه انجام داده گویای این مسئله بوده که این محوطه فقط در دوره محدودی مسکونی بوده است .با توجه به آثار و لوحه های بدست آمده از کاوش ها ،نام باستانی این شهر احتمالا کپنک بوده است.

نخستین عملیات کاوش به سرپرستی دکتر عزت الله نگهبان در سال 1344 در این محل آغاز و تا سال 1357 ادامه یافت .

در حال حاضر نیز ادامه کاوش ها به سرپرستی دکتر بهزاد مفیدی از دانشگاه ماینز آلمان در حال انجام است .

دشت وسیع هفت تپه در دهه های 1330 تا 1340 به عنوان مرکز طرح توسعه نیشکر انتخاب گردید .به همین منظور اقدام به تسطیح زمین و هموار نمودن آن شد .هنگام تسطیح زمین به منظور راه سازی ،قسمتی از یک دیواره خشتی و طاق آجری نمایان شد.پس از بازدید باستان شناسان این محل توسط هیئت کاوش به عنوان نقطه شروع حفاری انتخاب شده که در طول 14 فصل کاوش تعداد 150 ترانشه خاکبرداری گردید

اولين قلم
حرف حرف درد را
در دلم نوشته است.
دست سرنوشت
خون درد را
با گلم سرشته است
پس چگونه سرنوشت ناگزير خويش را رها كنم؟
درد رنگ و بوي غنچه ي دل است
پس چگونه من
رنگ وبوي غنچه را ز برگهاي تو به توي آن جدا كنم؟
شعر تازه ي مرا
درد گفته است
درد هم شنفته است
پس در اين ميانه من
از چه حرف ميزنم
درد حرف نيست
درد نام ديگر من است

پس چگونه خویش را صدا زنم

یادش گرامی

صرف نظر از فرهنگ های حوضه آبریز آمازون ،تمدن های مهم نخست در پرو و ناحیه آند شکوفا گشتند .

روستاهای نخست حدود 2000 سال پیش از میلاد با استفاده از کشاورزی پدیدار گشتند.

در 1000 سال پیش از میلاد فرهنگ هنری تاثیر گذار چاوین پدیدار گشت و به دنبال آن ایالتهای موچه و ناسکا  به وجود آمدند.

در سده پانزدهم میلادی امپراتوری مشهور اینکا به قدرت رسید وتا سال 1500 میلادی اداره ناحیه وسیعی ار اکوادور در شمال تا مرکز شیلی در جنوب را در دست گرفت.

همیشه درسهای تاریخ اسلام برای من غیر قابل تحمل بود .چون همواره شامل مباحثی تکراری بوده واین مطالب هم به بدترین شکل ارائه میشد.مثل بخشهای عرب در دوره جاهلیت و بعثت پیامبر، دعوت  پیامبر ، هجرت به مدینه، شرح جنگهای پیامبر و... و درباره ائمه هم شرحی از زندگانی و جنگهای ایشان و... که همگی آمیخته باچاشنی تعصب و تعلق خاطر شدید بوده که شنونده  بیشتر احساس میکند  بحث درباره  اسطوره ها و حماسه ها و افسانه ها است تا درباره انسانهایی عادی (به گفته خود پیامبر).

شباهتهای میان آثار به دست آمده در "سیلک"و تپه حصار"و برخی دیگر از نقاط باستانی فلات ایران نشان میدهد که از دیر باز رفت وآمد میان اقوام پیش از تاریخ ساکن این فلات برقرار بوده و بی تردید در اثر همین ارتباط خصوصیاتی از یک تمدن به تمدن دیگر منتقل شده است..پیدایش برخی از اشیاء نظیر صدف در سیلک کاشان که پس از آزمایشهای دقیق آنها را از نوع صدفهای خلیج فارس تشخیص داده اند و از طرفی بعضی سنگهای رنگین به ویژه سنگهای خراسان مانند لاجورد ،دلیل محکمی است که اثبات می کند در هزاره های پیش از میلاد انسانهایی بوده اند که جهت داد وستد و معاوضه اجناس خود رنج سفر را برخود هموار می ساختند^.۱ 

ما دانشجوی رشته تاریخ هستیم .همگی با عشق و علاقه وافر به علم تاریخ(آیا تاریخ علم است؟) پس از گذراندن مصائبی بس شیرین در پشت کنکور و بعد از اینکه در 99 رشته انتخابی دیگرمان پذیرفته نشدیم در نهایت توفیقی اجباری نصیبمان شده و قرار است در آینده ای نزدیک مورخ شویم ،مورخانی که در برابر توانایی تاریخ نگاری ما یعقوبی ها و بلعمی ها و هرودوت ها و ... مجالی برای عرض اندام نیابند.

در پی این اتفاق خجسته (قبول شدن در رشته تاریخ)همه دوستان و آشنایان با انگشتی که از فرط حیرت بر دهان داشتند (که آخه بابا جان مگه تاریخ هم رشته هست؟!؟!)سیلی از تحسینات و تشویقات را نثارمان کردند .شدت این ابراز احساسات  به حدی بود که ما برای در امان بودن از چشم زخم دیگران و صد البته دچار نشدن به غرور(کاذب )رشته تحصیلی مان را به عنوان رازی سر به مهر در دل نگاه داشتیم و خود را به عوام، دانشجوی ...و...و... معرفی کردیم.

خلاصه  با کلی شور وشوق روانه دانشگاه تهران و دانشکده ادبیات  شدیم __دانشگاه تهران نماد علمی کشور__همان روزهای اول دریافتیم جو دانشکده به شدت علمی است و همه اساتید از دانش ومعلومات فراوان و به روز بهره مندند و همان دم بود که به خود بسی بالیدیم  که دممان گرم عجب نوابغی هستیم ما ،که دانشگاه تهران قبول شدیم.

در این دوران اندک به سبب بهره مندی از محضر اساتید برجسته و علیم و حلیم ...علاقه اولیه مان نسبت به علم تاریخ  صد چندان شد و این علاقه سبب گشت که بسیار مطالعات و تحقیقات علمی انجام دهیم و به علت مناعت طبع و بزرگ منشی مان هر آنچه با رنج و مرارت و دود چراغ خوردن و زانو زدن در محضر اساتیدمان کسب کرده بودیم بدون هیچ چشم داشتی در اختیار دیگران قرار دادیم.این دوستان مشتاق که از کمک های بی دریغ علمی ما بهره ها برده بودند به اصرار و خواهش و با ارسال نامه هایی ملتمسانه به ما ،خواستار این بودند که  دانشمان را به جهانیان عرضه کنیم . پیشنهاد ایشان راه اندازی وبلاگی وزین بود تا همگان از خدمات علمی ما بهره مند شوند .ما هم پس از برگزاری جلسات متعدد هم اندیشی  و بعد از اینکه دیگر دلمان تاب دیدن چشم های اشک آلود علاقه مندان به علم تاریخ را نیاورد در نهایت با وجود تمام گرفتاری های علمی که داریم دست به راه اندازی این وبلاگ زدیم.

برای آگاهی بیشتر شما:

فرار است که ما دانش ارزنده خود را در قالب موضوعات زیر ارائه کنیم: